Detaylı bilgi için imajbet adresini ziyaret edebilirsiniz.
Kabakulak, paramyxovirus ailesine ait bir virüsün sebep olduğu, vücuttaki bezleri ve sinir sistemini etkileyen bulaşıcı bir hastalıktır. Bu virüs, solunum yolu ile veya doğrudan temas yoluyla insanlara geçiş yapar. Genellikle çocukluk döneminde görülen bu hastalık, erişkinlerde daha ciddi belirtilerle seyreder. Kuluçka süresi ortalama olarak 16-18 gün sürerken, bu süre 12-25 gün arasında değişiklik gösterebilir.
Hastalık, en yüksek bulaşıcılık döneminde tükürük bezlerinin şişmesinden 1-2 gün önce başlar ve şişlikten sonraki beş gün boyunca devam eder. İlk belirtiler arasında ateş, baş ağrısı, iştahsızlık, halsizlik ve kulak ağrısı yer alır. Çiğneme süreci ise ağrılı hale gelirken, parotis bezinde belirgin bir şişlik gözlemlenir. Ateş genellikle 1-6 gün sürer ve ateşin düşmesiyle birlikte şişlik de kaybolur.
Başlangıçta şişlik tek taraflı olabilir; ancak her iki parotis bezinin aynı anda etkilenmesi de mümkündür. Diğer tükürük bezlerinde de benzer şişlikler meydana gelebilir. Orşit (erkek çocuklarında testis iltihabı) kabakulak sonrası sıkça görülen bir durumdur ve özellikle ergenlik dönemindeki enfeksiyonlarda ortaya çıkar.
Orşit genellikle enfeksiyondan sonraki ilk hafta içinde başlar ve ateş, titreme gibi belirtilerle kendini gösterir. Testisler ağrılıdır ve şişkinlik yaşanabilir; ayrıca testis atrofisi gibi komplikasyonlar da nadiren görülmektedir. Kabakulak belirtileri her bireyde aynı olmayabilir; vakaların %30-40’ında belirti göstermeyen enfeksiyonlar da söz konusu olabilmektedir.
Tanı koyma işlemi serolojik testler veya virüs izolasyonu ile yapılırken, her durumda laboratuvar testlerine başvurulması gerekmez. Eğer hastanın geçmişinde kabakulak ile temas varsa ve tükürük bezlerinde iltihap belirtileri mevcutsa tanı klinik olarak konulabilir. Belirsiz enfeksiyon durumlarında ise laboratuvar testlerine ihtiyaç duyulmaktadır.
Korunmada aşılama büyük önem taşır; ancak tek doz aşı ile tam koruma sağlanamaz. Kabakulak salgınları oluşturabilme potansiyeline sahiptir. Ergenlik çağındaki bireylerde eğer kabakulak geçirilmediği biliniyor ya da aşılama durumu güven vermiyorsa bağışıklama önerilmektedir. Tükürük bezlerindeki her şişliğin kabakulaktan kaynaklanmadığını unutmamak gerekir; enteroviruslar ve sitomegalovirus gibi diğer etkenler de benzer klinik tabloya yol açabilmektedir. Parotis bezinin tek taraflı şişmesi durumlarında ise tıkanma veya bakteriyel enfeksiyon gibi diğer sebepler düşünülmelidir.
Güncel erişim için imajbet giriş sayfasını inceleyebilirsiniz.
